Η Ευρωπαϊκή Ένωση προτείνει στους πολίτες να διατηρούν αποθέματα τροφίμων, νερού και άλλων βασικών ειδών, στο πλαίσιο μιας νέας στρατηγικής ετοιμότητας που αποσκοπεί στην καλύτερη προετοιμασία για φυσικές καταστροφές, πανδημίες και πιθανές στρατιωτικές απειλές.
Προετοιμασία για 72 ώρες σε περίπτωση κρίσης
Η πρωτοβουλία, που παρουσιάστηκε την Τετάρτη, στοχεύει στην ενίσχυση της ατομικής και συλλογικής ετοιμότητας, προτρέποντας τους πολίτες να λάβουν «προληπτικά μέτρα για να προετοιμαστούν για κρίσεις ώστε να μπορέσουν να επιβιώσουν για 72 ώρες», όπως είναι η δημιουργία οικογενειακών σχεδίων έκτακτης ανάγκης και η αποθήκευση απαραίτητων προμηθειών.
Αυτή η στρατηγική στηρίζεται σε μοντέλα που έχουν ήδη εφαρμοστεί σε χώρες όπως η Γερμανία και τα κράτη της Σκανδιναβίας, όπου οι πολίτες ενημερώνονται μέσω φυλλαδίων και εφαρμογών για το πώς να αντιδράσουν σε περιπτώσεις στρατιωτικής επίθεσης ή άλλων σοβαρών κρίσεων.
Τι πρέπει να περιέχει μια τσάντα έκτακτης ανάγκης
«Συστήνουμε στα κράτη-μέλη: 72 ώρες αυτονομίας», ανέφερε η Χατζά Λαχμπίμπ, Επίτροπος της ΕΕ για την ετοιμότητα και τη διαχείριση κρίσεων. Σε σχετικό βίντεο που ανάρτησε στο X, παρουσίασε μια τσάντα έκτακτης ανάγκης, εξηγώντας με χιουμοριστικό τόνο και συνοδεία τζαζ μουσικής τα βασικά είδη που πρέπει να περιλαμβάνει: έγγραφα ταυτότητας σε αδιάβροχες θήκες, κονσέρβες, εμφιαλωμένο νερό, σπίρτα, πολυεργαλείο, χρήματα, φάρμακα, ραδιόφωνο και ακόμη και μια τράπουλα.
Η στρατηγική αυτή αποσκοπεί στην καλύτερη προετοιμασία των πολιτών έναντι πιθανών κινδύνων, όπως η κλιματική κρίση, κυβερνοεπιθέσεις, πανδημίες ή ακόμα και ένοπλες συγκρούσεις. Το σχετικό έγγραφο υπογραμμίζει τη σημασία του σχεδιασμού για «εκτεταμένα περιστατικά και κρίσεις, όπως η πιθανότητα ένοπλης επίθεσης που θα επηρεάσει ένα ή περισσότερα κράτη-μέλη».
Ευρωπαϊκή Ημέρα Ετοιμότητας και αποθέματα στρατηγικής σημασίας
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτείνει τη θέσπιση μιας «Ημέρας Ετοιμότητας», που θα συμβάλει στην ενημέρωση των πολιτών, την εισαγωγή της σχετικής θεματολογίας στα σχολεία και τη δημιουργία στρατηγικών αποθεμάτων τροφίμων, πρώτων υλών και καταφυγίων.
Παρότι η ΕΕ δεν έχει άμεσες αρμοδιότητες σε θέματα πολιτικής ή στρατιωτικής άμυνας, επιδιώκει να διαδραματίσει ενεργότερο ρόλο στη διαχείριση κρίσεων, όπως έκανε κατά την πανδημία του COVID-19, οργανώνοντας κοινές αγορές εμβολίων και ιατρικών προμηθειών. Η ανάγκη για συντονισμό ενισχύθηκε και από μια πρόσφατη έκθεση του πρώην προέδρου της Φινλανδίας, Σάουλι Νιίνιστο, που ανέδειξε την απουσία ενός σαφούς σχεδίου δράσης της ΕΕ σε περίπτωση ένοπλης επίθεσης.
«Η διαρκής ειρήνη έχει δημιουργήσει στους πολίτες την αίσθηση ότι δεν θα συμβεί σε εμάς», επισήμανε η Ροξάνα Μίνζατου, αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Παρόλο που παραδέχθηκε πως η ίδια δεν διατηρεί αποθέματα 72 ωρών λόγω του τρόπου ζωής της, αναγνώρισε την ανάγκη μεγαλύτερης προετοιμασίας, ιδίως μετά τις καταστροφικές πυρκαγιές στην Ελλάδα και τις πλημμύρες στην Ισπανία.
Η Χατζά Λαχμπίμπ, από την πλευρά της, τόνισε ότι κάθε χώρα πρέπει να καθορίσει το περιεχόμενο των αποθεμάτων της «με βάση τη γεωπολιτική και γεωστρατηγική της θέση».
Η ανακοίνωση της στρατηγικής συνέπεσε με την απόφαση του υπουργείου Άμυνας της Δανίας να επισπεύσει την εισαγωγή της στρατιωτικής θητείας για γυναίκες, από το 2025, στο πλαίσιο των αυξημένων ανησυχιών για την ασφάλεια στην Ευρώπη.