Η τραγωδία που κόστισε 104 ζωές αποκαλύπτει τις δυσβάσταχτες παραλείψεις και το πολιτικό τίμημα που ακόμη αποφεύγεται
Έξι χρόνια μετά την εθνική τραγωδία στο Μάτι, το Τριμελές Πλημμελειοδικείο Αθηνών εξέδωσε σήμερα την απόφασή του για τους δέκα κατηγορούμενους στην υπόθεση της πολύνεκρης πυρκαγιάς που κόστισε τη ζωή σε 104 ανθρώπους. Η απόφαση περιλαμβάνει καταδίκες για πλημμεληματικές πράξεις όπως ανθρωποκτονία από αμέλεια και πρόκληση σωματικών βλαβών, ωστόσο οι ποινές που επιβλήθηκαν είναι, σε πολλές περιπτώσεις, εξαιρετικά επιεικείς, με σημαντικό αριθμό να μετατρέπονται σε χρηματικά πρόστιμα ή αναστολή εκτέλεσης.
Από τους δέκα καταδικασθέντες, οι περισσότεροι ήταν υπηρεσιακοί παράγοντες και αξιωματικοί της πυροσβεστικής, επιφορτισμένοι με την ευθύνη συντονισμού των ενεργειών κατάσβεσης και της εκκένωσης των πληγέντων περιοχών. Η δικαιοσύνη έκρινε ότι υπήρξαν σημαντικές παραλείψεις στον χειρισμό της κρίσης, ωστόσο τα μέτρα της ποινικής δικαιοσύνης φαίνεται πως δεν αντικατοπτρίζουν πλήρως το μέγεθος της τραγωδίας.
Κατά της απόφασης έχουν ήδη ανακοινωθεί οι προθέσεις για έφεση από πλευράς των οικογενειών των θυμάτων, οι οποίες θεωρούν ότι η απόδοση δικαιοσύνης παραμένει ελλιπής, ενώ η πραγματική ευθύνη για την απώλεια 104 ζωών παραμένει αδιευκρίνιστη.
Οι πολιτικές ευθύνες που βαραίνουν την τότε κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ και τον Αλέξη Τσίπρα
Η μεγαλύτερη και πιο επώδυνη εκκρεμότητα αφορά την πολιτική ηγεσία της εποχής. Η τότε κυβέρνηση υπό τον Αλέξη Τσίπρα φέρει βαρύτατες ευθύνες για την οργάνωση, τη διαχείριση και την πρόληψη της κρίσης. Η καθυστέρηση στην έκδοση της εντολής εκκένωσης της περιοχής, οι ανεπαρκείς προετοιμασίες και ο ελλιπής συντονισμός μεταξύ των αρμόδιων κρατικών υπηρεσιών αποτυπώνουν μια τραγική αποτυχία σε κεντρικό πολιτικό επίπεδο.
Επιπλέον, η έλλειψη σαφούς και άμεσου σχεδίου αντιμετώπισης της πυρκαγιάς, καθώς και η αποτυχία να διασφαλιστεί η ασφάλεια των κατοίκων και των επισκεπτών, υποδηλώνουν σοβαρές παραλείψεις που κόστισαν ανθρώπινες ζωές. Η διαχείριση της κρίσης από την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ συχνά χαρακτηρίστηκε από καθυστερήσεις και ανεπαρκή ενημέρωση του κοινού, γεγονός που ενίσχυσε την τραγωδία.
Οι πολίτες και οι οικογένειες των θυμάτων παραμένουν συγκλονισμένοι από το γεγονός ότι η πολιτική ηγεσία που είχε την ευθύνη δεν έχει λογοδοτήσει επαρκώς για τα λάθη και τις παραλείψεις που οδήγησαν σε αυτήν την καταστροφή.
Δηλώσεις συγγενών που συγκλονίζουν
Η Μαρία Σοφιανού, που έχασε την κόρη της, δήλωσε:
«Οι ποινές που επιβλήθηκαν σήμερα δεν φέρνουν τη δικαίωση που περιμέναμε. Ζητούμε σεβασμό στη μνήμη των αγαπημένων μας και πολιτική ευθύνη. Η απουσία αυτής της ευθύνης είναι το πιο οδυνηρό πλήγμα.»
Ο Νίκος Χαλδαίος, πατέρας θύματος, πρόσθεσε:
«Η πολιτική κάλυψη και η αδράνεια κοστίζουν ζωές. Σήμερα η Δικαιοσύνη κατέγραψε λάθη υπηρεσιακών παραγόντων, αλλά το πραγματικό βάρος μένει να αναζητηθεί σε πολιτικό επίπεδο.»
Η τραγωδία που δεν ξεχνιέται
Στις 23 Ιουλίου 2018, η πύρινη λαίλαπα που ξέσπασε στην Ανατολική Αττική σάρωσε τα πάντα στο πέρασμά της. Η φωτιά, ενισχυμένη από ισχυρούς ανέμους, εξελίχθηκε σε ένα φονικό φαινόμενο, ενώ η κρατική μηχανή απέτυχε να εκτελέσει αποτελεσματικά τα καθήκοντά της. Η καθυστέρηση στην εκκένωση και η ελλιπής προετοιμασία οδήγησαν στον εγκλωβισμό εκατοντάδων ανθρώπων, με τραγικό απολογισμό 104 νεκρούς.
Η σημερινή δικαστική απόφαση, ενώ επιδιώκει να αποδώσει δικαιοσύνη, φαίνεται να αφήνει κενά ως προς την πλήρη διερεύνηση και την αναγνώριση των ευθυνών, ιδιαίτερα σε πολιτικό επίπεδο, που παραμένουν ανοιχτά και βαριά.
Επόμενα βήματα και η ανάγκη για αλλαγή
Η υπόθεση αναμένεται να συνεχιστεί στο Εφετείο, όπου οι συγγενείς των θυμάτων και η κοινωνία ελπίζουν σε μια πιο αυστηρή και ολοκληρωμένη απόδοση δικαιοσύνης. Παράλληλα, η ελληνική πολιτεία καλείται να ενισχύσει τους μηχανισμούς πολιτικής προστασίας και να υιοθετήσει μέτρα που θα αποτρέψουν στο μέλλον τέτοιες καταστροφές.
Η μνήμη των 104 θυμάτων και ο πόνος των οικογενειών τους δεν επιτρέπουν εκπτώσεις ούτε στην ηθική ούτε στη νομική ευθύνη. Η κοινωνία απαιτεί πλήρη διαλεύκανση, λογοδοσία και ουσιαστικές αλλαγές.
