Οι Παναγιώτης και Απόστολος Μουργος, οι άνθρωποι πίσω από την ΤΕΧΑΝ, τη γνωστή εταιρεία που έγινε ευρέως γνωστή μέσω των Σπιτιών Ανακύκλωσης, βρίσκονται πλέον στο επίκεντρο σοβαρής έρευνας της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας. Η εταιρεία, η οποία είχε προβληθεί ως ένα από τα πιο επιτυχημένα εγχειρήματα της τελευταίας δεκαετίας στην Ελλάδα, κατηγορείται για υπερκοστολογήσεις, στημένους διαγωνισμούς και κακοδιαχείριση κονδυλίων από συγχρηματοδοτούμενα έργα.
Η έρευνα στηρίζεται σε αποκαλυπτικό πόρισμα της Επιτροπής Δημοσιονομικού Ελέγχου (ΕΔΕΛ), το οποίο ολοκληρώθηκε το 2023. Επικεντρώνεται στα «Πολυκέντρα Ανταποδοτικής Ανακύκλωσης», γνωστά και ως «Σπιτάκια Ανακύκλωσης», τα οποία άρχισαν να ξεφυτρώνουν σε δήμους και δημόσιους χώρους ανά την Ελλάδα.
Σύμφωνα με το πόρισμα, η κάθε τέτοια μονάδα κόστιζε έως και 300.000 ευρώ, ποσό που ξεπερνά κατά πολύ το ευρωπαϊκό κόστος, το οποίο κυμαίνεται μεταξύ 30.000 και 70.000 ευρώ. Η ΤΕΧΑΝ, σε συνεργασία με την αμερικανική Envipco, φέρεται να αποκόμισε τεράστια κέρδη, με ενδείξεις πως οι διαδικασίες ήταν προσυνεννοημένες. Οι προσφορές από την ΤΕΧΑΝ και την ENVIPCO Hellas διέφεραν μόλις κατά 2.500 ευρώ, ενώ δεν φαίνεται να υπήρχε συμμετοχή τρίτων εταιρειών.
Η ΕΔΕΛ επισημαίνει ότι άλλη εταιρεία προσέφερε παρόμοιο εξοπλισμό έναντι 97.000 ευρώ, πρόταση που είτε αγνοήθηκε, είτε δεν μπήκε ποτέ στην ίδια ζυγαριά αξιολόγησης.
Η Επιτροπή ζητά την επιστροφή άνω των 3 εκατομμυρίων ευρώ, σημαντικό μέρος των οποίων αφορά τον ΕΔΣΝΑ, ενώ η υπόθεση αγγίζει και την προηγούμενη διοίκηση της Περιφέρειας Αττικής με επικεφαλής τον Γιώργο Πατούλη, καθώς και το Υπουργείο Περιβάλλοντος, που είχε εγκρίνει τη σχετική χρηματοδότηση.
Η ΤΕΧΑΝ φέρεται να αξιοποίησε ασάφειες στους διαγωνισμούς, εφαρμόζοντας πανομοιότυπα πρότυπα με μικρές αλλαγές στα τεχνικά δελτία και χωρίς ουσιαστικό ανταγωνισμό.
Η πορεία της εταιρείας υπήρξε εντυπωσιακή:
- Το 2013 εμφάνισε ζημίες ύψους 195.000 ευρώ,
- Μέχρι το 2023 είχε φτάσει καθαρά κέρδη 24,4 εκατομμυρίων ευρώ,
- Με ετήσιο τζίρο που από 1,2 εκατομμύρια εκτοξεύτηκε στα 74,6 εκατομμύρια μέσα σε δέκα χρόνια.
Αυτή η οικονομική εκτόξευση έχει προκαλέσει ερωτήματα για το αν πρόκειται για αποτέλεσμα επιτυχημένης στρατηγικής ή προϊόν εκτεταμένης σπατάλης δημοσίου χρήματος.
Παράλληλα, η ΤΕΧΑΝ ανέπτυξε έντονη δραστηριότητα στον τομέα των δημοσίων σχέσεων, με ενέργειες όπως:
- «Δωρεά υπερηχοτομογράφου στον Ευαγγελισμό»,
- «Εκπαιδευτικά προγράμματα σε 39 δήμους»,
- «Συνεργασία με τον Κωνσταντίνο Αργυρό για την “πρώτη Zero Waste συναυλία”»,
- «Πρόσφατη συνεργασία με τον Γιάννη Αντετοκούνμπο ως “πρεσβευτή ανακύκλωσης”».
Ωστόσο, αυτές οι πρωτοβουλίες εκλαμβάνονται από πολλούς ως απόπειρα εξωραϊσμού της εικόνας της εταιρείας, τη στιγμή που είχαν ήδη ξεκινήσει δημοσιογραφικές αποκαλύψεις.
Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία διερευνά αν υπήρξε δόλος, συνεργασία μεταξύ εργολάβων και παραβίαση των κανόνων χρηματοδότησης από ευρωπαϊκά ταμεία. Η ΤΕΧΑΝ, από παράδειγμα «πράσινης επιχειρηματικότητας», βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο ενός από τα μεγαλύτερα σκάνδαλα ανακύκλωσης στη χώρα.
Το ζήτημα δεν είναι πια αν τα «σπιτάκια» συγκέντρωναν μπουκάλια. Το ερώτημα είναι «πόσο πλήρωσε τελικά κάθε φορολογούμενος για το κάθε μπουκάλι».
