Μετά από χρόνια ασυδοσίας, η ΑΑΔΕ φαίνεται επιτέλους να στρέφει το βλέμμα της σε μια πραγματικότητα που όλοι γνώριζαν και κανείς δεν άγγιζε: τα “μαύρα” ενοίκια ξένων ιδιοκτητών που λυμαίνονται τις πιο ακριβές γωνιές της χώρας, από την Κρήτη και τις Κυκλάδες μέχρι την Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη. Εκατοντάδες πολίτες της Ε.Ε. και των Βαλκανίων εκμεταλλεύονται πολυτελείς κατοικίες και εξοχικά στην Ελλάδα, νοικιάζοντάς τα μέσω Airbnb και Booking χωρίς να αποδίδουν ούτε ένα ευρώ φόρο.
Το κόλπο είναι παλιό και δοκιμασμένο. Με τη βοήθεια offshore εταιρειών ή πρόθυμων μεσολαβητών, πολλοί από αυτούς “κρύβουν” την ιδιοκτησία πίσω από εταιρικά σχήματα, συνήθως ΕΠΕ, αποφεύγοντας να δηλωθούν ως φυσικά πρόσωπα στην Εφορία. Κι ενώ τα σπίτια τους γεμίζουν τουρίστες και τα έσοδά τους φτάνουν και τις 30.000 ευρώ τον χρόνο, το ελληνικό κράτος περιορίζεται να κοιτάει τα νούμερα των κρατήσεων να περνούν… ψηφιακά μπροστά του.
Τώρα, η ΑΑΔΕ επιχειρεί να “μαζέψει τα ασυμμάζευτα”, αξιοποιώντας συστήματα διασταυρώσεων και το Common Reporting Standard (CRS) του ΟΟΣΑ, που επιτρέπει την ανταλλαγή φορολογικών δεδομένων μεταξύ χωρών. Μέσω αυτού, η Ελλάδα μπορεί επιτέλους να δει ποιοι ξένοι εισπράττουν ενοίκια από ελληνικά ακίνητα και σε ποιους τραπεζικούς λογαριασμούς πηγαίνουν τα χρήματα.
Το πρόβλημα, φυσικά, δεν λύνεται τόσο εύκολα. Πολλές χώρες εκτός Ε.Ε. στέλνουν ελλιπή ή καθυστερημένα στοιχεία, αφήνοντας χώρο στους “έξυπνους” επενδυτές να συνεχίζουν το πάρτι της φοροδιαφυγής ανενόχλητοι. Παρόλα αυτά, η ΑΑΔΕ έχει αρχίσει να κάνει αισθητή την παρουσία της. Ήδη στην Κρήτη, τη Μύκονο και τη Σαντορίνη εντοπίστηκαν δεκάδες βίλες πολυτελείας που ενοικιάζονταν χωρίς καμία δήλωση εισοδήματος. Τα ενοίκια κατατίθεντο σε λογαριασμούς του εξωτερικού, αλλά όπως φαίνεται, ούτε αυτό πια αρκεί για να “ξεγλιστρήσουν”.
Η φοροδιαφυγή από τέτοιες αδήλωτες μισθώσεις εκτιμάται σε δεκάδες εκατομμύρια ευρώ τον χρόνο. Και το χειρότερο; Δημιουργεί στρεβλώσεις στην αγορά, αφού όσοι φοροδιαφεύγουν μπορούν να ρίχνουν τις τιμές ή να αποκομίζουν τεράστια κέρδη εις βάρος των νόμιμων επιχειρηματιών.
Πλέον, κάθε ξένος ΑΦΜ ή εταιρεία με ακίνητο στην Ελλάδα θα περάσει από ενδελεχή έλεγχο. Η ΑΑΔΕ συγκρίνει τα δηλωμένα ενοίκια με τις κρατήσεις που εμφανίζονται στις πλατφόρμες και όταν υπάρχουν αποκλίσεις, επιβάλλει πρόστιμα 100% επί του φόρου που δεν δηλώθηκε και αναδρομική φορολόγηση πενταετίας. Οι πρώτες ειδοποιήσεις έχουν ήδη σταλεί μέσω myAADE και οι παραβάτες καλούνται να “διορθώσουν” τα λάθη τους προτού βρεθούν αντιμέτωποι με ακόμη βαρύτερες κυρώσεις.
Η κυβέρνηση ετοιμάζει επίσης νέο νομοθετικό πλαίσιο, με στόχο να μην μπορεί κανένας αλλοδαπός να διαχειρίζεται ακίνητο χωρίς να είναι καταγεγραμμένος στο Μητρώο Ιδιοκτησίας Ακινήτων. Το μητρώο θα συνδεθεί με το Taxis και το Εθνικό Κτηματολόγιο, έτσι ώστε κάθε μεταβίβαση ή μίσθωση να καταγράφεται αυτόματα.
Μετά από χρόνια που το κράτος έκανε τα “στραβά μάτια” σε μια αγορά όπου τα “μαύρα” έρρεαν σαν ποτάμι, φαίνεται πως ήρθε η ώρα οι ξένοι ιδιοκτήτες να περάσουν στο ταμείο. Αν, φυσικά, η ΑΑΔΕ αντέξει να φτάσει ως το τέλος χωρίς να σταματήσει στην… είσοδο των βιλών.
