Σαν σήμερα, στις 22 Νοεμβρίου 1963, πριν από 62 χρόνια, ο Τζον Φ. Κένεντι έπεσε νεκρός από δύο σφαίρες, μία στο κεφάλι και μία στον λαιμό, ενώ βρισκόταν στην ανοιχτή προεδρική λιμουζίνα στην πλατεία Dealey του Ντάλας.
Μέχρι εκεί φτάνει η συμφωνία ανάμεσα στους ειδικούς και το ευρύ κοινό για το τι συνέβη εκείνη τη σκοτεινή ημέρα που άφησε ανεξίτηλο αποτύπωμα στην αμερικανική ιστορία.
Ο Lee Harvey Oswald κατηγορήθηκε για τη δολοφονία και η προεδρική επιτροπή υπό τον Earl Warren αποφάνθηκε ότι έδρασε χωρίς συνεργούς.
Η έκθεση της Επιτροπής Warren ωστόσο άφησε τεράστια περιθώρια αμφισβήτησης και, παρά την απόσταση δεκαετιών από το γεγονός, ο δημόσιος διάλογος εξακολουθεί να κατακλύζεται από θεωρίες και υποθέσεις για το ποιος πραγματικά κρυβόταν πίσω από την ενέδρα.
Έρευνα του ABC News το 2003 έδειξε πως το 70% των Αμερικανών πίστευε ότι η δολοφονία ήταν προϊόν συνωμοσίας, κάτι που επέτρεψε στις θεωρίες να αντέξουν στον χρόνο.
Οι αναλύσεις επικεντρώθηκαν στην πορεία των σφαιρών, σε έναν πιθανό δεύτερο σκοπευτή, στη CIA, σε κουβανούς εξόριστους λόγω του Κόλπου των Χοίρων, στην KGB, στον αντιπρόεδρο Λίντον Τζόνσον, στη Μαφία, σε κάθε πιθανή και απίθανη εκδοχή για την προέλευση της επίθεσης.
Χρόνια ερευνών, καταθέσεων, αρχείων και μαρτυριών δεν κατάφεραν να δώσουν μια καθολικά πειστική απάντηση στο αν ο Lee Harvey Oswald έδρασε πράγματι μόνος του.
Στο διάστημα των πέντε δεκαετιών που ακολούθησαν, όσοι αμφισβητούν την επίσημη εκδοχή έχουν αποδώσει ευθύνη σε 42 διαφορετικές ομάδες, έχουν εντοπίσει 82 πιθανούς δεύτερους (ή πρώτους!) εκτελεστές και έχουν εμπλέξει 214 πρόσωπα στην υπόθεση. Η φαντασία έχει ξεπεράσει κάθε όριο.
Με αυτά κατά νου, ακολουθεί μια συνοπτική παρουσίαση των πιο διαδεδομένων θεωριών γύρω από τη δολοφονία.
Η θεωρία για τη Federal Reserve
Στις 4 Ιουνίου 1963, ο Κένεντι υπέγραψε εντολή που έδινε στον υπουργό Οικονομικών την εξουσία να εκδίδει «silver certificates», ένα μεταβατικό μέτρο που σχετιζόταν με τη μείωση χρήσης ασημιού για κοπή κερμάτων. Για τους συνωμοσιολόγους όμως, το διάταγμα Executive Order 11110 φανέρωνε μεταφορά εξουσίας από τη Federal Reserve στο υπουργείο Οικονομικών, κάτι που –σύμφωνα με τη δική τους λογική– εξόργισε τους ισχυρούς τραπεζίτες οι οποίοι υποτίθεται πως οργάνωσαν τη δολοφονία.
Η θεωρία για τον αντιπρόεδρο Λίντον Τζόνσον
Σε αυτή την εκδοχή, ο Λίντον Τζόνσον εμφανίζεται ως ο πρώτος ύποπτος. Οι υποστηρικτές της θεωρίας υποστηρίζουν πως είχε πολιτικές φιλοδοξίες, φόβους για σκάνδαλα και δεσμούς με το FBI, ενώ σε γκάλοπ του 2003 το 20% των Αμερικανών θεωρούσε ότι έπαιξε ρόλο στη δολοφονία. Ακόμη και η Τζάκι Κένεντι φέρεται να πίστευε κάτι αντίστοιχο.
Η θεωρία περί συγκάλυψης των ΟΥΦΟ
Παρά τον παράδοξο χαρακτήρα της, παραμένει δημοφιλής. Το σενάριο βασίζεται σε επιστολή του Κένεντι προς τη CIA με την οποία ζητούσε πρόσβαση σε απόρρητα αρχεία σχετικά με εξωγήινη δραστηριότητα, καθώς και σε σημείωμα του διευθυντή της CIA που ανέφερε ότι «ο Lancer έχει αρχίσει να κάνει έρευνες σχετικά με τη δράση μας, κάτι που δεν μπορούμε να επιτρέψουμε». Για όσους πιστεύουν τη θεωρία, αυτός ήταν λόγος αρκετός για να βγει από τη μέση.
Η θεωρία της Μαφίας
Από τις πιο «ρεαλιστικές» για τους συνωμοσιολόγους. Η Μαφία είχε συγκρουστεί με τον Κένεντι, ιδιαίτερα λόγω της εκστρατείας εξάρθρωσης οργανωμένου εγκλήματος που είχε αναλάβει ο Μπόμπι Κένεντι. Επειδή ο Jack Ruby, που σκότωσε τον Oswald, είχε δεσμούς με τον υπόκοσμο, κάποιοι θεωρούν ότι είχε σταλεί για να τον «σιωπήσει». Η εμπλοκή όμως δεν αποδείχτηκε ποτέ.
Η θεωρία για τον Τζορτζ Μπους
Σύμφωνα με αυτή την υπόθεση, ο Τζορτζ Μπους ο πρεσβύτερος αξιοποίησε τις σχέσεις του με τη CIA και τη Μαφία. Η παρουσία του στο Ντάλας τη μέρα της δολοφονίας, η φήμη για στενούς δεσμούς με τη CIA και η αργότερη εμπλοκή του σε άλλες υποθέσεις (όπως το Watergate) θεωρούνται από τους υποστηρικτές της θεωρίας «ενδείξεις».
Η θεωρία των Illuminati
Η μυστική οργάνωση εμφανίζεται για ακόμη μια φορά ως πίσω από παγκόσμια γεγονότα. Το σενάριο συνδέεται συχνά με τη θεωρία για τη Federal Reserve. Υποστηρίζεται ότι ο Κένεντι απειλούσε τα οικονομικά τους συμφέροντα, ιδίως με τη διάθεση να σταματήσει τον Πόλεμο του Βιετνάμ. Σε άλλη εκδοχή, ο Κένεντι θεωρείται μέλος της «Illuminati Bloodline», κάτι που προσθέτει ακόμη μία στρώση μυστηρίου.
Η θεωρία της KGB
Εν μέσω Ψυχρού Πολέμου, πολλοί δεν θα μπορούσαν να φανταστούν τη Σοβιετική Ένωση εκτός κάδρου. Οι σχέσεις του Oswald με τη Ρωσία, ο γάμος με Ρωσίδα και η παρουσία του σε σοβιετικά εδάφη ενίσχυσαν τη θεωρία. Κάποιοι υποστηρίζουν ακόμη πως ήταν πράκτορας της KGB «προγραμματισμένος» για τη δολοφονία.
Η θεωρία ισραηλινής εμπλοκής
Η Μοσάντ μπαίνει στο προσκήνιο σε αυτή την εκδοχή. Το υποτιθέμενο κίνητρο ήταν η άρνηση του Κένεντι να επιτρέψει στο Ισραήλ να αποκτήσει πυρηνικά όπλα, καθώς και η ένταση ανάμεσα στον David Ben-Gurion και την οικογένεια Κένεντι. Μετά τον θάνατο του προέδρου, η αμερικανική πυρηνική πολιτική άλλαξε σημαντικά, κάτι που οι συνωμοσιολόγοι θεωρούν ενδεικτικό.
Η θεωρία της CIA
Η πιο διάσημη και πολυδιάστατη από όλες. Όλες σχεδόν οι θεωρίες συναντιούνται εδώ. Για τους υποστηρικτές της, η CIA είτε οργάνωσε είτε κάλυψε τη δολοφονία, για λόγους που συνδέονται με τον Κόλπο των Χοίρων, με φόβους ότι ο Κένεντι θα περιόριζε την ισχύ της ή ακόμη και με ζητήματα που αφορούσαν τα ΟΥΦΟ. Η υπηρεσία μάλιστα αναγκάστηκε να αφιερώσει ενότητα στην επίσημη ιστοσελίδα της προκειμένου να διαψεύσει τέτοιες κατηγορίες.
Η θεωρία της κουβανικής εμπλοκής
Σε ορισμένες παραλλαγές, η CIA χρησιμοποιεί κουβανούς εξόριστους για την εκτέλεση του σχεδίου, ενισχύοντας το σενάριο του δεύτερου εκτελεστή.
Αυτές είναι μερικές από τις πιο χαρακτηριστικές θεωρίες που εξακολουθούν να τροφοδοτούν το μυστήριο γύρω από τον θάνατο του Κένεντι, άλλες περισσότερο πειστικές και άλλες εντελώς απίθανες.