Απαντήσεις για το πολύωρο και πρωτοφανές «μπλακ άουτ» στο FIR Αθηνών που σημειώθηκε την Κυριακή 4 Ιανουαρίου έδωσε ο διοικητής της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας Γιώργος Σαουνάτσος, αποδίδοντας το συμβάν σε ανεξέλεγκτες εκπομπές των πομποδεκτών της Υπηρεσίας.
Μιλώντας στην ΕΡΤ, ο κ. Σαουνάτσος ξεκαθάρισε ότι δεν υπήρξε ούτε υφίσταται ζήτημα ασφάλειας για τις πτήσεις στην Ελλάδα, επισημαίνοντας πως η διαχείριση της κατάστασης κατέστη δυνατή χάρη «τόσο στον υψηλό επαγγελματισμό των ελεγκτών εναέριας κυκλοφορίας όσο και στους ηλεκτρονικούς μας», οι οποίοι μετέβησαν άμεσα στις εγκαταστάσεις των πομποδεκτών στις κορυφές των βουνών για επιτόπιους ελέγχους, υπογραμμίζοντας ότι «δημόσια οφείλουμε ένα μπράβο στους συναδέλφους αυτούς».
Απαντώντας σε ανησυχίες που διατυπώθηκαν από ελεγκτές εναέριας κυκλοφορίας περί ενδεχόμενου κινδύνου σύγκρουσης αεροσκαφών, ο διοικητής της ΥΠΑ ήταν κατηγορηματικός, τονίζοντας ότι «δεν υπήρχε κανένα περιστατικό που να αφορά στην ασφάλεια των πτήσεων», προσθέτοντας πως απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή, καθώς η διάδοση ανακριβών πληροφοριών συνιστά αξιόποινη πράξη.
Το πρόβλημα εκδηλώθηκε στις 08:59 το πρωί της Κυριακής και, σύμφωνα με τον κ. Σαουνάτσο, επρόκειτο για «πρωτόγνωρο συμβάν». Όπως εξήγησε, η ΥΠΑ βρέθηκε αντιμέτωπη με «ταυτόχρονη δυσλειτουργία τριών διακριτών τηλεπικοινωνιακών δικτύων. Και όταν λέμε διακριτών, εννοούμε δίκτυα που δεν συνδέονται μεταξύ τους». Το βασικό επιχειρησιακό αποτέλεσμα ήταν ότι σχεδόν όλες οι συχνότητες που εξυπηρετούν το FIR Αθηνών καταλήφθηκαν από έναν συνεχή θόρυβο, ο οποίος αρχικά εκλήφθηκε ως παρεμβολή. Παρότι τόσο τα κύρια όσο και τα εφεδρικά συστήματα λειτουργούσαν κανονικά, η κατάληψη του φάσματος καθιστούσε αδύνατη τη χρήση τους.
Σύμφωνα με τα συμπεράσματα της τεχνικής διερεύνησης, το αίτιο του μπλακ άουτ ήταν οι «ανεξέλεγκτες εκπομπές των πομποδεκτών της Υπηρεσίας». Στο επίκεντρο των ερευνών βρίσκεται πλέον το τι προκάλεσε αυτή την ανεξέλεγκτη λειτουργία, ενώ για τη διερεύνηση του περιστατικού έχει συσταθεί ειδική επιτροπή από τον υπουργό Υποδομών και Μεταφορών, η οποία συνεδρίασε για πρώτη φορά την Τρίτη 6 Ιανουαρίου.
Αναφορικά με τα αρχικά σενάρια περί κακόβουλης ενέργειας, ο κ. Σαουνάτσος διευκρίνισε ότι από την ανάλυση της ΥΠΑ «δεν προκύπτουν στοιχεία που να συνδέονται με κυβερνοεπίθεση στα συστήματα της Υπηρεσίας», σημειώνοντας ότι το ζήτημα θα επιβεβαιωθεί και από την ομάδα Ηλεκτρονικού Εγκλήματος της Ελληνικής Αστυνομίας.
Ειδική αναφορά έκανε και σε ανακοίνωση που κυκλοφόρησε την Κυριακή και έκανε λόγο για «μαζική παρεμβολή». Όπως εξήγησε, επρόκειτο για «παρεμβολή θορύβου» που προερχόταν από «τους δικούς μας τους πομποδέκτες», οι οποίοι εξέπεμπαν χωρίς να ενεργοποιούνται από κάποιον χειριστή. Τόνισε επίσης ότι δεν επρόκειτο για επίσημη ανακοίνωση της ΥΠΑ, αλλά για σχέδιο που δεν δόθηκε ποτέ επισήμως στη δημοσιότητα.
Τέλος, αναφερόμενος στην κατάσταση των υποδομών, ο διοικητής της ΥΠΑ υπογράμμισε ότι δεν υπάρχει έλλειψη συντήρησης, παραδέχθηκε όμως την παλαιότητα των συστημάτων. Όπως είπε, τα τελευταία 20 μήνες η Υπηρεσία βρίσκεται σε έναν «αγώνα δρόμου» για την αντικατάστασή τους. Ειδικά για τα συστήματα επικοινωνίας που ενεπλάκησαν στο συμβάν, μέσα στους επόμενους δύο μήνες αναμένεται η παραλαβή νέων ψηφιακών πομποδεκτών, ενώ και το σύστημα φωνητικής επικοινωνίας του Κέντρου Ελέγχου Περιοχής βρίσκεται στο Ελεγκτικό Συνέδριο για την έγκριση τροποποίησης της σχετικής σύμβασης.
