Οι τιμές εκτοξεύονται, τα εισοδήματα μένουν πίσω και η καθημερινότητα γίνεται ασφυκτική
Η ακρίβεια στην Ελλάδα δεν αποτελεί πλέον μια προσωρινή οικονομική πίεση.
Έχει μετατραπεί σε σταθερή πραγματικότητα που επηρεάζει κάθε πτυχή της καθημερινότητας.
Οι διεθνείς εξελίξεις, με αιχμή την ένταση στη Μέση Ανατολή και την αστάθεια στις αγορές ενέργειας, πυροδοτούν ένα νέο κύμα αυξήσεων που περνάει από την ενέργεια στην αγορά και καταλήγει απευθείας στο πορτοφόλι των πολιτών.
Το αποτέλεσμα είναι ξεκάθαρο.
Το κόστος ζωής ανεβαίνει πιο γρήγορα από όσο μπορούν να το αντέξουν τα νοικοκυριά.
ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΣΤΗΝ ΤΣΕΠΗ
Η ενέργεια λειτουργεί ως αφετηρία των ανατιμήσεων.Η αύξηση σε πετρέλαιο και φυσικό αέριο επηρεάζει άμεσα τα καύσιμα και στη συνέχεια διαχέεται σε όλη την οικονομία. Μεταφορές, παραγωγή, αποθήκευση και διανομή γίνονται ακριβότερες.Κάθε στάδιο προσθέτει κόστος. Και στο τέλος, ο λογαριασμός φτάνει στον καταναλωτή.
ΤΟ ΚΑΛΑΘΙ ΠΟΥ ΔΕΝ ΒΓΑΙΝΕΙ
Οι αυξήσεις στα βασικά αγαθά έχουν πάψει να είναι περιστασιακές.
Τρόφιμα, είδη πρώτης ανάγκης και υπηρεσίες καταγράφουν σταθερή άνοδο, χωρίς αντίστοιχη ενίσχυση των εισοδημάτων.
Η πίεση δεν αφορά πλέον μόνο τα χαμηλά εισοδήματα.
Η μεσαία τάξη βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο της κρίσης.
Η καθημερινή διαχείριση των εξόδων γίνεται όλο και πιο δύσκολη.
ΟΙ ΤΙΜΕΣ ΑΝΕΒΑΙΝΟΥΝ ΕΥΚΟΛΑ – ΔΕΝ ΠΕΦΤΟΥΝ ΕΥΚΟΛΑ
Στην αγορά έχει παγιωθεί μια συγκεκριμένη συμπεριφορά.
Οι τιμές αυξάνονται άμεσα όταν ανεβαίνει το κόστος.
Όταν όμως οι πιέσεις υποχωρούν, η αποκλιμάκωση καθυστερεί ή δεν έρχεται ποτέ.
Αυτό δημιουργεί μια μόνιμη ανοδική τάση, που δύσκολα αναστρέφεται.
ΠΟΥ ΤΕΛΕΙΩΝΕΙ Η ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΠΟΥ ΑΡΧΙΖΕΙ Η ΑΓΟΡΑ
Οι διεθνείς εξελίξεις εξηγούν ένα μεγάλο μέρος της ακρίβειας.
Δεν εξηγούν όμως τα πάντα.
Σε περιόδους έντασης, δημιουργούνται περιθώρια τιμολόγησης που δεν συνδέονται πάντα αποκλειστικά με το πραγματικό κόστος.
Η διαφορά αυτή δεν είναι πάντα ορατή.
Αλλά γίνεται απόλυτα αισθητή στον καταναλωτή.
ΑΓΟΡΑ ΠΟΥ ΤΡΕΧΕΙ ΠΙΟ ΓΡΗΓΟΡΑ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΕΛΕΓΧΟΥΣ
Οι έλεγχοι και οι παρεμβάσεις υπάρχουν.
Ωστόσο, οι αυξήσεις περνούν στην αγορά με μεγαλύτερη ταχύτητα από οποιονδήποτε μηχανισμό μπορεί να τις περιορίσει.
Οι τιμές διαμορφώνονται καθημερινά και η πραγματικότητα αλλάζει πριν προλάβουν να εφαρμοστούν διορθωτικά μέτρα.
ΠΟΙΟΙ ΚΕΡΔΙΖΟΥΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΚΡΙΒΕΙΑ
Η ακρίβεια δεν επηρεάζει όλους με τον ίδιο τρόπο.
Την ώρα που τα νοικοκυριά πιέζονται, σε ορισμένους τομείς της οικονομίας δημιουργούνται αυξημένα περιθώρια κέρδους.
Η άνοδος των τιμών μετατρέπεται σε ευκαιρία για όσους μπορούν να προσαρμοστούν γρήγορα.
ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΚΑΥΣΙΜΑ
Ο ενεργειακός τομέας βρίσκεται στο επίκεντρο.
Η άνοδος των διεθνών τιμών οδηγεί σε υψηλότερα έσοδα για εταιρείες που δραστηριοποιούνται στην παραγωγή και εμπορία ενέργειας, ενώ τα επίπεδα τιμών παραμένουν υψηλά ακόμη και όταν οι πιέσεις μειώνονται.
ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ ΚΑΙ ΔΙΑΝΟΜΗ
Το αυξημένο κόστος καυσίμων μεταφέρεται στις μεταφορές.
Παράλληλα όμως επιτρέπει αυξήσεις σε υπηρεσίες logistics και διανομής, διατηρώντας υψηλά τα έσοδα του κλάδου.
ΛΙΑΝΕΜΠΟΡΙΟ ΚΑΙ ΤΙΜΕΣ
Στο λιανεμπόριο, οι ανατιμήσεις συχνά ξεπερνούν την αρχική επιβάρυνση.
Σε περιβάλλον αβεβαιότητας, οι τιμές προσαρμόζονται προς τα πάνω με μεγαλύτερη ευκολία, δημιουργώντας πρόσθετα περιθώρια.
Η ΓΚΡΙ ΖΩΝΗ ΤΩΝ ΑΝΑΤΙΜΗΣΕΩΝ
Σε περιόδους κρίσης, η αγορά λειτουργεί με διαφορετικούς κανόνες.
Η γραμμή ανάμεσα στην πραγματική ανάγκη και στην υπερβολή γίνεται πιο θολή.
Και σε αυτή τη γκρίζα ζώνη δημιουργούνται τα μεγαλύτερα κέρδη.
ΤΟ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟ ΔΙΑΚΥΒΕΥΜΑ
Η ακρίβεια δεν είναι μόνο οικονομικό ζήτημα.
Είναι κοινωνικό.
Όσο οι τιμές ανεβαίνουν και τα εισοδήματα παραμένουν στάσιμα, η πίεση μετατρέπεται σε καθημερινό αδιέξοδο.
Και αυτό το αδιέξοδο αφορά πλέον το σύνολο της κοινωνίας.
ΠΑΡΑΣΚΗΝΙΟ
Στελέχη της αγοράς παραδέχονται ότι σε περιόδους κρίσης δημιουργούνται περιθώρια αυξήσεων που δεν σχετίζονται πάντα άμεσα με το πραγματικό κόστος.
Το πιο ανησυχητικό δεν είναι ότι συμβαίνει.
Είναι ότι αρχίζει να θεωρείται φυσιολογικό.
Το συμπέρασμα είναι σαφές.
Ο πόλεμος ανεβάζει τις τιμές.
Αλλά δεν καθορίζει πάντα μέχρι πού θα φτάσουν.
