Ο Κυριάκος Μητσοτάκης είπε αυτή τη φορά κάτι περισσότερο από μια συνηθισμένη πολιτική φράση. Χαρακτήρισε «πολιτικά ωφέλιμο» τον χρόνο που απομένει μέχρι τις εκλογές του 2027, εξηγώντας ότι αυτό το διάστημα επιτρέπει στην κυβέρνηση να ξεδιπλώσει και να εξηγήσει το έργο της.
Η διατύπωση έχει σημασία. Κυρίως γιατί δείχνει τον τρόπο με τον οποίο ο πρωθυπουργός αντιμετωπίζει το τελευταίο κομμάτι της δεύτερης κυβερνητικής θητείας.
Δεν θέλει να μπει από τώρα σε μια παρατεταμένη προεκλογική περίοδο. Θέλει να χρησιμοποιήσει τον χρόνο.
Να ολοκληρώσει έργα, να παρουσιάσει αποτελέσματα και να επιχειρήσει να ξαναφέρει στο κυβερνητικό ακροατήριο πολίτες που τα προηγούμενα χρόνια απομακρύνθηκαν ή έγιναν περισσότερο επιφυλακτικοί.
Από εδώ αρχίζει η αντεπίθεση Μητσοτάκη.
Όχι με μια αλλαγή προσώπων ή με μια εντυπωσιακή κίνηση, αλλά με μια στρατηγική που επιχειρεί να μεταφέρει τη συζήτηση από τη φθορά της εξουσίας στο αποτέλεσμα της διακυβέρνησης.
Και η πρώτη μεγάλη δοκιμασία είναι η ΔΕΘ.
ΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΜΗΤΣΟΤΑΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΟΜΕΝΗ ΜΕΡΑ
Η φετινή Θεσσαλονίκη δεν αντιμετωπίζεται από την κυβέρνηση μόνο ως το καθιερωμένο βήμα για οικονομικές εξαγγελίες.
Είναι το σημείο όπου ο Κυριάκος Μητσοτάκης θέλει να συνδέσει δύο διαφορετικούς χρόνους: όσα πρέπει να ολοκληρωθούν μέχρι τις εκλογές του 2027 και όσα σχεδιάζονται για την Ελλάδα του 2030.
Η «Ατζέντα 2030» δεν εμφανίστηκε ξαφνικά στο κυβερνητικό λεξιλόγιο. Ο πρωθυπουργός έχει αναφερθεί επανειλημμένα σε αυτή, τοποθετώντας στον συγκεκριμένο ορίζοντα μεγάλα έργα, υποδομές, ενέργεια, μεταφορές, παραγωγικές επενδύσεις και αλλαγές που ξεπερνούν τα όρια της σημερινής τετραετίας.
Υπάρχει όμως μια αυτονόητη προϋπόθεση: για να συζητήσει η κυβέρνηση πειστικά για το 2030, πρέπει πρώτα να πείσει για το 2027.
Και αυτό είναι ένα πολύ δυσκολότερο στοίχημα.
Η δεύτερη θητεία δεν προσφέρει την άνεση της πρώτης. Οι πολίτες έχουν μεγαλύτερες απαιτήσεις, οι αστοχίες κοστίζουν περισσότερο και οι εξαγγελίες από μόνες τους έχουν μικρότερη αξία.
Μετά από επτά χρόνια διακυβέρνησης, το ερώτημα δεν είναι τι σκοπεύεις να κάνεις.
Είναι τι έχεις ήδη κάνει και τι άλλαξε από αυτό στη ζωή του πολίτη.
Η ΜΑΧΗ ΕΠΙΣΤΡΕΦΕΙ ΣΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟΤΗΤΑ
Αυτό είναι και το δυσκολότερο κομμάτι της κυβερνητικής προσπάθειας.
Οι μεγάλοι οικονομικοί δείκτες έχουν αξία, αλλά από μόνοι τους δεν κερδίζουν εκλογές. Η ανάπτυξη πρέπει να φτάνει στο διαθέσιμο εισόδημα. Οι επενδύσεις πρέπει να δημιουργούν δουλειές. Τα μεγάλα έργα πρέπει να γίνονται αντιληπτά στην καθημερινότητα.
Ο πολίτης δεν ψηφίζει κοιτάζοντας έναν πίνακα μακροοικονομικών μεγεθών.
Κοιτάζει τι πληρώνει στο σούπερ μάρκετ, πόσο κοστίζει η στέγη, τι υπηρεσίες βρίσκει στο νοσοκομείο, αν αισθάνεται ασφαλής, αν το παιδί του βρίσκει μια καλή δουλειά και αν στο τέλος του μήνα του μένουν περισσότερα ή λιγότερα.
Από αυτά θα κριθεί σε μεγάλο βαθμό και η προσπάθεια επανασυσπείρωσης της Νέας Δημοκρατίας.
Γιατί υπάρχει ένα κομμάτι ψηφοφόρων που δεν έχει μετακινηθεί απαραίτητα σε έναν νέο πολιτικό χώρο. Έχει απλώς απομακρυνθεί.
Δεν αρκεί επομένως μια πρόσκληση επιστροφής.
Χρειάζεται λόγος επιστροφής.
Η ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΣΤΗ ΒΑΣΗ
Η κινητοποίηση της κυβέρνησης στη Βόρεια Ελλάδα ενόψει της ΔΕΘ δεν είναι τυπική διαδικασία.
Η συγκεκριμένη περιοχή έχει ξεχωριστή σημασία για τη Νέα Δημοκρατία και παράλληλα έχει βιώσει μεγάλες αλλαγές, με χαρακτηριστικότερο παράδειγμα τη Δυτική Μακεδονία και τη μετάβαση στη μεταλιγνιτική εποχή.
Ο Μητσοτάκης επέλεξε αυτές τις ημέρες να βρεθεί εκεί και να μιλήσει για παραγωγικές επενδύσεις, νέες δραστηριότητες, υποδομές και υγεία.
Η επιλογή δεν είναι τυχαία.
Η κυβέρνηση θέλει να δείξει το έργο της εκεί όπου η απόσταση μεταξύ ενός κυβερνητικού σχεδιασμού και της πραγματικής ζωής των κατοίκων μπορεί να μετρηθεί χωρίς φίλτρα.
Δεν αρκεί πλέον να λέει ότι παράγει έργο. Πρέπει το έργο να αναγνωρίζεται από εκείνον για τον οποίο έγινε.
Αυτό εξηγεί και την επιμονή του πρωθυπουργού στην ανάγκη να «εξηγείται» το κυβερνητικό έργο.
Δεν πρόκειται μόνο για επικοινωνία. Υπάρχει και η παραδοχή ότι σε αρκετές περιπτώσεις η κυβέρνηση βλέπει απόσταση ανάμεσα σε όσα έχει υλοποιήσει και στην εικόνα που έχει σχηματίσει ένα τμήμα της κοινωνίας.
Αυτή την απόσταση επιχειρεί τώρα να μικρύνει.
ΓΙΑΤΙ Ο ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ ΠΟΝΤΑΡΕΙ ΣΤΟΝ ΧΡΟΝΟ
Η δήλωση περί «πολιτικά ωφέλιμου χρόνου» είναι ίσως το πιο ενδιαφέρον στοιχείο της στρατηγικής.
Για μια κυβέρνηση στο δεύτερο μισό της δεύτερης θητείας της, ο χρόνος συνήθως δεν θεωρείται σύμμαχος. Φέρνει φυσιολογική φθορά, περισσότερες απαιτήσεις και συσσωρευμένη δυσαρέσκεια.
Ο Μητσοτάκης ποντάρει στο αντίθετο.
Υπάρχουν έργα και μεταρρυθμίσεις που βρίσκονται σε εξέλιξη και χρειάζονται χρόνο για να ολοκληρωθούν. Υπάρχουν οικονομικές παρεμβάσεις που πρέπει να αποδώσουν. Υπάρχουν υποδομές που πρέπει να παραδοθούν.
Εάν όλα αυτά γίνουν ορατά πριν από τις κάλπες, ο χρόνος μπορεί πράγματι να λειτουργήσει υπέρ της κυβέρνησης.
Εάν όχι, ο ίδιος χρόνος μπορεί να μετατραπεί σε βάρος.
Αυτό είναι και το ρίσκο της στρατηγικής.
Όσο πλησιάζουν οι εκλογές, τόσο δυσκολότερο γίνεται να ζητάς πίστωση χρόνου. Οι πολίτες βαθμολογούν πλέον το αποτέλεσμα.
Ο ΑΝΤΙΠΑΛΟΣ ΠΟΥ ΕΠΙΛΕΓΕΙ Ο ΙΔΙΟΣ
Υπάρχει και ένα δεύτερο στοιχείο που βοηθά να καταλάβει κανείς τη στρατηγική Μητσοτάκη.
Τον Ιούλιο είχε δηλώσει ότι δεν επιλέγει ο ίδιος τους πολιτικούς του αντιπάλους και ότι αυτοί θα προκύψουν από την ψήφο των πολιτών. Είχε, όμως, προσθέσει κάτι περισσότερο αποκαλυπτικό: ότι ο αντίπαλος που ο ίδιος επιλέγει καθημερινά είναι τα προβλήματα των πολιτών.
Η φράση έχει τη σημασία της.
Η κυβέρνηση γνωρίζει ότι, τουλάχιστον αυτή τη στιγμή, το σημαντικότερο πρόβλημά της δεν είναι να κερδίσει μια καθημερινή αντιπαράθεση με την αντιπολίτευση.
Είναι να κερδίσει ξανά την εμπιστοσύνη όσων θεωρούν ότι η δική τους καθημερινότητα δεν έχει βελτιωθεί όσο θα περίμεναν.
Γι’ αυτό και η μάχη της επόμενης περιόδου θα παιχτεί λιγότερο στα κομματικά συνθήματα και περισσότερο στην οικονομία, στο εισόδημα, στη στέγη, στην υγεία, στις μεταφορές, στην ασφάλεια και στη λειτουργία του κράτους.
Εκεί δεν υπάρχουν εύκολες νίκες.
Η ΔΕΘ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ Ο ΤΕΡΜΑΤΙΣΜΟΣ
Στη Θεσσαλονίκη ο πρωθυπουργός θα επιχειρήσει να παρουσιάσει το οικονομικό και πολιτικό πλαίσιο της επόμενης περιόδου.
Το λάθος θα ήταν να αντιμετωπιστεί η ΔΕΘ σαν μια ακόμη ευκαιρία εξαγγελιών.
Το πραγματικό ενδιαφέρον αρχίζει την επόμενη ημέρα.
Πόσα από όσα θα ειπωθούν μπορούν να υλοποιηθούν. Πόσο γρήγορα. Πόσα θα αγγίξουν τη μεσαία τάξη. Πόσο θα βοηθήσουν τους νέους, τις οικογένειες και εκείνους που πιέζονται περισσότερο από το κόστος ζωής.
Και κυρίως, εάν το σχέδιο για την Ελλάδα του 2030 μπορεί να γίνει υπόθεση της κοινωνίας και όχι μόνο κυβερνητικός σχεδιασμός.
Ο Μητσοτάκης ποντάρει ότι μπορεί.
Η ΑΝΤΕΠΙΘΕΣΗ ΑΡΧΙΖΕΙ ΤΩΡΑ
Οι εκλογές του 2027 δεν είναι αύριο. Είναι όμως αρκετά κοντά ώστε κάθε κυβερνητική επιλογή από εδώ και πέρα να αποκτά μεγαλύτερο βάρος.
Ο πρωθυπουργός δείχνει ότι δεν θέλει να φτάσει εκεί μέσα από μια μακρά περίοδο αμυντικής διαχείρισης.
Θέλει να ανακτήσει την πρωτοβουλία.
Να βγάλει την κυβέρνηση περισσότερο στην κοινωνία, να επαναφέρει στο προσκήνιο το έργο της, να διορθώσει αστοχίες και να παρουσιάσει μια καθαρή πρόταση για την επόμενη ημέρα.
Αυτό είναι το σχέδιο.
Και έχει έναν πολύ συγκεκριμένο όρο για να πετύχει:
Το αποτέλεσμα να προηγηθεί της επικοινωνίας του.
Γιατί η μάχη μέχρι το 2027 δεν θα κριθεί μόνο στο ποιος θα έχει απέναντί του ο Κυριάκος Μητσοτάκης.
Θα κριθεί κυρίως στο αν, όταν έρθει η ώρα της κάλπης, ένα κρίσιμο κομμάτι της κοινωνίας θα θεωρεί ότι τα χρόνια που προηγήθηκαν άφησαν κάτι χειροπιαστό στη δική του ζωή.
Η αντεπίθεση Μητσοτάκη δεν ξεκινά στην προεκλογική περίοδο.
Ξεκινά τώρα.
