Σχεδόν μια δεκαετία μετά την αποκάλυψη ενός φρικτού μυστικού, ξεκινούν στην Ιρλανδία οι επίσημες εργασίες εκταφής σε μαζικό τάφο στο Τουάμ, όπου είχαν ενταφιαστεί 796 παιδιά, ηλικίας από νεογέννητα έως 9 ετών, που πέθαναν σε ίδρυμα για ανύπαντρες μητέρες.
Η ιστορικός Κάθριν Κόρλες, με την έρευνά της το 2014, έφερε στο φως ένα σκοτεινό κεφάλαιο της ιρλανδικής κοινωνίας: τα «σπίτια μητέρας και βρέφους», στα οποία απομονώνονταν ανύπαντρες έγκυες γυναίκες, με το κράτος και την Καθολική Εκκλησία να κρατούν αυστηρά τις κοινωνικές νόρμες. Τα μωρά συχνά απομακρύνονταν από τις μητέρες τους αμέσως μετά τη γέννηση και δίνονταν για υιοθεσία.
Οι πρώτες ανασκαφές εντοπίζουν τον μαζικό τάφο σε μια εγκαταλελειμμένη δεξαμενή αποχέτευσης, που είχε εντοπιστεί από το 1975. Κατά τις δοκιμαστικές ανασκαφές του 2016–2017 είχαν βρεθεί ήδη οστά βρεφών, στοιχείο που επιβεβαίωσε τις εφιαλτικές υποψίες.
Το ίδρυμα του Τουάμ λειτούργησε από το 1925 έως το 1961 υπό την εποπτεία της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας. Η έκθεση της κρατικής Ερευνητικής Επιτροπής, που ιδρύθηκε μετά τις αποκαλύψεις Κόρλες, διαπίστωσε πως καταγράφηκαν «ανησυχητικά» ποσοστά θνησιμότητας στα εν λόγω ιδρύματα. Συνολικά, 9.000 παιδιά εκτιμάται πως πέθαναν σε 18 τέτοιες δομές μέσα σε 76 χρόνια, ενώ από τα ιδρύματα αυτά πέρασαν 56.000 γυναίκες και 57.000 παιδιά.
«Ήταν μια σκληρή μάχη. Όταν το ξεκίνησα, κανείς δεν ήθελε να με ακούσει. Επιτέλους διορθώνουμε τα λάθη», ανέφερε η 71χρονη ιστορικός στο AFP. «Τους παρακαλούσα να βγάλουν τα μωρά από αυτό το σύστημα αποχέτευσης και να τους δώσουν την αξιοπρεπή χριστιανική ταφή που τους α
